Trong hiệp hai của trận thua 3-2 trước Manchester United, Arsenal dồn toàn lực tìm bàn gỡ nhưng lại để lộ một sự thật đáng lo: khả năng tạo cơ hội từ lối chơi mở của họ dường như đang có vấn đề. Dù kiểm soát thế trận tốt và ghi bàn nhờ các tình huống cố định, việc The Gunners gặp khó khăn trong việc xé toang hàng phòng ngự đối phương từ những pha phối hợp là điều bất thường với một đội đầu bảng.
Nếu loại bỏ các bàn thắng từ penalty, pha cố định và phản lưới nhà, Arsenal chỉ mới có 22 bàn sau 23 vòng đấu Ngoại hạng Anh. Con số này thua xa Manchester City (36), Liverpool (28) và thậm chí kém cả Manchester United (26), Aston Villa (24). Dữ liệu chuyên sâu càng làm rõ hơn vấn đề: trong 4 trận tháng 1, xG (bàn thắng kỳ vọng) từ các tình huống mở của Arsenal chỉ là 2.29, tương đương 0.57 mỗi trận - mức ngang bằng với Nottingham Forest và chỉ tốt hơn đôi chút so với các đội cuối bảng.
Điều nghịch lý là tình trạng này đang diễn ra khi Arsenal được đánh giá là một trong những đội có hàng công dự bị chất lượng nhất giải.
Bóng đá hiện đại coi trọng chiều sâu đội hình, đặc biệt trong kỷ nguyên được thay 5 người. Tuy nhiên, Arsenal mùa này lại thiếu vắng một ngôi sao tấn công thực sự tỏa sáng. Lịch sử cho thấy, rất hiếm khi một đội vô địch mà không có ít nhất một cầu thủ tấn công có mùa giải đỉnh cao.
Một thống kê đáng suy ngẫm: nếu không tính penalty, chỉ có Leandro Trossard (5 bàn) là ghi nhiều hơn... những pha phản lưới nhà của đối thủ (4 bàn) cho Arsenal. Điều này cho thấy sự phụ thuộc quá lớn vào các tình huống may mắn và cố định.
Theo một nghiên cứu học thuật, sức mạnh tấn công của một đội thường phụ thuộc nhiều nhất vào cầu thủ tấn công giỏi nhất của họ. Vậy ai đang đảm nhận vai trò đó tại Emirates?
Về mặt số liệu, đó là Leandro Trossard với 9 lần tham gia bàn thắng (5 bàn, 4 kiến tạo). Dù là một cầu thủ kỹ thuật và có những khoảnh khắc quyết định, Trossard có vẻ phù hợp hơn với vai trò "quân bài dự bị" chất lượng hơn là trụ cột chính trên hàng công của một ứng viên vô địch.
Trên thực tế, vị trí ngôi sao tấn công lẽ ra phải thuộc về Bukayo Saka hoặc Martin Odegaard. Cả hai đều đang trải qua mùa giải sa sút đáng kể về hiệu suất ghi bàn và kiến tạo so với các mùa trước, một phần do chấn thương và thể trạng. Khi cả hai ở đỉnh cao phong độ, họ từng là cặp đôi phối hợp nguy hiểm bậc nhất Premier League.
Odegaard, ở thời điểm tốt nhất, có khả năng khuếch đại hiệu quả của toàn bộ hàng công. Anh tạo ra sự kết nối đặc biệt với các đồng đội xung quanh, giúp lối chơi của Arsenal trở nên linh hoạt và khó lường hơn.
Các cầu thủ tấn công khác của Arsenal cũng chung cảnh ngộ. Gabriel Martinelli, Noni Madueke, Viktor Gyokeres đều có hiệu suất ghi bàn thấp nhất trong nhiều mùa giải. Họ đều là những tài năng được đánh giá cao, nhưng dường như chưa thể bùng nổ trong hệ thống hiện tại.
Một yếu tố then chốt khác có thể là sự vắng mặt của Ben White. Dù Jurrien Timber thi đấu ấn tượng, mối liên kết giữa White, Saka và Odegaard ở cánh phải mới là công thức tấn công hiệu quả nhất, tạo ra sự hoán đổi vị trí linh hoạt và những đường chọc khe sắc bén.
Dù vậy, lối chơi hiện tại vẫn giúp Arsenal dẫn đầu bảng xếp hạng với 4 điểm nhiều hơn Manchester City. Nhưng để chạm tới chức vô địch, The Gunners chắc chắn cần một sự bùng nổ từ một cá nhân trên hàng công - giống như những gì Marc Overmars hay Freddie Ljungberg đã làm trong quá khứ.
Câu hỏi lớn đặt ra cho HLV Mikel Arteta: Ai sẽ là người đứng ra, cầm trịch cuộc đua và dẫn dắt hàng công Arsenal bứt tốc trong giai đoạn nước rút? Saka, Odegaard, hay một cái tên bất ngờ khác? Thời gian sẽ trả lời, nhưng sự chờ đợi không thể kéo dài thêm nữa.
